De anatomie van prestaties: kan Oxford een manier vinden om rijplezier te meten?
Dezelfde auto op dezelfde weg kan compleet anders aanvoelen, afhankelijk van wie er rijdt. Dat maakt het net wat ingewikkelder dan alleen op de stopwatch kijken. Samen met onderzoekers van het SDG Impact Lab van de Universiteit van Oxford zijn we op zoek gegaan naar de wetenschap achter rijplezier, en de vraag of dat gevoel te meten is. De anatomie van prestaties volgt dit onderzoek in vier afleveringen.
Aflevering 1: kunnen we rijplezier een cijfer geven?
Voordat we het circuit op gaan, legt onze host Babak in deze aflevering uit wat we precies bedoelen met rijplezier en hoe we dit kunnen onderzoeken. Gedurende de serie neemt hij ons mee van de Gotland Ring naar Portimão en Oxford. We voeren tests uit, onderzoeken hoe het brein en lichaam van coureurs reageren en ontdekken de resultaten van het onderzoek.
“We moeten een meetsysteem ontwikkelen dat in kaart brengt wat er gebeurt. Niet alleen in het lichaam en het brein, maar ook in de geest."
Maxwell Klapow, MPhil-scholar, Oxford SDG Impact Lab
Aflevering 2: wat gebeurt er in je brein als je rijdt?
We veranderen Gotland Ring in ons eigen performance lab. Meer dan 40 testruns. Sensoren die vastleggen wat er in de hersenen en het lichaam van de bestuurders gebeurt terwijl ze accelereren, remmen en bochten nemen. Laat het experiment beginnen.
Want hoe meet je nou eigenlijk rijplezier? Het begint met een paar stille minuten. Voordat iemand de baan op gaat, stellen de onderzoekers een nulmeting vast om deze later te vergelijken met wat er op het circuit gebeurt. Daarna is het tijd om te rijden.
Elke deelnemer rijdt in twee uitvoeringen van de Polestar 4: de Rear motor en de Dual motor met Performance pack. Eerst op een rustig tempo, daarna dynamischer, achter een pacecar aan. Het interieur en de bediening blijven in beide varianten hetzelfde.
Elke keuze over hoe een auto accelereert, stuurt en aanvoelt, beïnvloed de beleving op de weg. Wij willen de kern van die dynamiek begrijpen.
Er gebeurt veel tijdens één enkele ronde. Sensoren meten de hartslag, veranderingen in de mate van zweten, oogbewegingen en hersenactiviteit. Ondertussen registreren de auto’s de acceleratie, het remmen, de stuurbewegingen en de g-krachten in de bochten.
Tussen de ritten door geven de deelnemers aan hoe ze zich voelen. Na afloop beschrijven ze hun ervaring tijdens interviews. Een sneller kloppend hart zegt namelijk niet direct of iemand ook echt geniet.
Daarom brengen onderzoekers van het SDG Impact Lab van de Universiteit van Oxford al deze metingen samen: om te onderzoeken wat bijdraagt aan rijplezier én te testen of die ervaring op een zinvolle manier kan worden gemeten.
Aflevering 3: hoe reageert Ben Collins fysiek op de Polestar 5?
Ben Collins laat de wereld al jaren zien wat hij met een auto kan. Nu keert de race- en stuntlegende terug in het witte pak en neemt hij de Polestar 5 mee het circuit van Portimão op. Deze keer ontdekken we wat de auto met hém doet.
Ben kan je tijdens het rijden haarfijn vertellen hoe een auto aanvoelt. Hoe hij communiceert via het stuur, hoe de ophanging de krachten doorgeeft via de stoel en hoeveel vertrouwen de auto geeft bij het uitkomen van een bocht. Dankzij sensoren die zijn hersenactiviteit en lichamelijke reacties registreren, kunnen we zijn live commentaar nu onderbouwen met wat er daadwerkelijk in zijn lichaam gebeurt.
Er is een dataset van reguliere bestuurders. Laten we eens kijken wat er gebeurt als een 'niet alledaags' iemand zoals ik instapt.
Eerst rijdt hij in de Polestar 5 met de standaardinstellingen. Daarna kiest hij voor een scherpere gasrespons, snellere vermogensafgifte en stijvere wielophanging. Dezelfde auto, hetzelfde circuit, dezelfde coureur. Een wereld van verschil. Zijn favoriet? De performance-instellingen (uiteraard). Speelser en nog meer controle.
Voor iemand die zichzelf als 'niet alledaags' omschrijft, heeft Ben behoorlijk wat gemeen met de bestuurders op het circuit van Gotland Ring. Zijn lichaam reageert op een vergelijkbare manier, al zorgen de gewijzigde instellingen bij hem voor minder schommelingen in zijn fysieke reacties.
Ons doel was om te ontdekken wat de Polestar 5 met Ben Collins doet. Maar alleen al ervaren wat hij met de auto kan, is een sensatie op zich.
